جدال دیزنی و یوتیوب TV چرا به این زودی حل نمی‌شود

به گزارش خبرنگار دانش و فناوری خبرگزاری دانشجو، ۱۰ میلیون مشترک یوتیوب TV دسترسی به شبکه‌هایی مثل ESPN، ABC و سایر کانال‌های دیزنی را در یکی از بزرگترین خاموشی‌های تلویزیونی دهه اخیر از دست داده‌اند. دیزنی در بیانیه‌ای اعلام کرد که دو طرف هنوز بر سر نکات کلیدی مذاکرات اختلاف دارند. یوتیوب TV امیدوار است با اتکا به وفاداری مشتریانش، حتی باوجود قطع شبکه‌ها آنها را حفظ کند و این موضوع به گوگل (مالک یوتیوب) قدرت چانه‌زنی بدهد.

برای هفته گذشته، مشترکین یوتیوب TV از دیدن برنامه‌هایی مثل فوتبال کالج، «دنسینگ ویت د استارز» و... محروم شده‌اند و پیام «دسترسی به شبکه‌های دیزنی ممکن نیست» را دریافت می‌کنند. اختلاف از ۳۰ اکتبر و با شکست مذاکرات برای قرارداد جدید پخش شروع شد.

دیزنی خواهان افزایش درآمد برای حمایت از تولید محتوا، سرویس‌های آنلاین و قرارداد‌های سنگین پخش ورزشی مانند NFL، NBA است. گوگل تاکنون با این افزایش مخالفت کرده است.

یکی از مشترکین می‌گوید: «از جنگ این شرکت‌های بزرگ خسته شده‌ایم، مردم عادی که عاشق ورزش‌اند آسیب می‌بینند، ورزشی که راه فرارمان از مشکلات است.»

پس‌زمینه دعوا

این تازه‌ترین دعوا بین یوتیوب و شرکت‌های پخش است. از آگوست ۲۰۲۵، فاکس، NBC یونیورسال و تلوویزا یونیویژن نیز از فشار یوتیوب TV برای امتیازات بیشتر شکایت کرده‌اند. دیزنی در ایمیل داخلی خود ادعا کرده گوگل فکر می‌کند تنها بازیگر بازار است. یوتیوب در پاسخ، دیزنی را به «چانه‌زنی عمومی، اطلاع‌رسانی به رسانه‌ها و تحریف واقعیت» متهم کرده است.

یوتیوب اعلام کرد: «آماده توافق منصفانه هستیم همانطور که با توزیع‌کننده‌های دیگر بسته‌ایم.»، اما از دیزنی خواسته پای میز مذاکره بیاید.

قدرت رو‌به‌رشد گوگل در تلویزیون

این دعوا بازتابی از تغییرات عجیب دنیای تلویزیون است. دیزنی همواره به لطف مالکیت ESPN قدرت زیادی هنگام مذاکره داشته و همیشه قرارداد‌ها را طوری تنظیم می‌کرده که همزمان با شروع رویدادی بزرگی مثل فصل جدید NFL منقضی شود تا احتمال توافق بالا برود.

اما برای آلفابت (مالک گوگل)، یوتیوب TV بخش بسیار کوچکی از کسب‌وکار است، چرا که سال گذشته ۳۵۰ میلیارد دلار درآمد داشته که بیشتر آن از جست‌و‌جو و تبلیغات بوده است. در نتیجه یوتیوب می‌تواند برای گرفتن شرایط مطلوب‌تر، صبر زیادی نشان دهد.

اما دیزنی به درآمد تبلیغاتی وتوزیعی تلویزیون وابسته است و این قطع شبکه‌ها، باعث سقوط میزان بیننده و درآمدش شده است.

رضایت بیشتر مشتریان یوتیوب TV

سال‌ها مشتریان از شرکت‌های تلویزیونی کابلی متنفر بودند و این مسئله به سود دیزنی در مذاکرات تمام می‌شد، اما حالا یوتیوب بیشتر بر وفاداری مشترکینش تکیه دارد. متخصصان می‌گویند اگر این بار تعداد مشترکین کم نشود، دیزنی در موقعیت ضعف قرار می‌گیرد.

ماجرا خلاصه در یک چیز است: قدرت و پول

یوتیوب TV سریع‌ترین سرویس رو‌به‌رشد تلویزیون در آمریکاست. پیش‌بینی می‌شود تا چند سال آینده از اسپکترام و کامکست هم جلو بزند. گوگل در مذاکرات فعلی از دیزنی خواسته زمانی که تعداد مشترکینش از کامکست و اسپکترام عبور کرد، نرخ پرداخت کاهش پیدا کند. دیزنی می‌گوید همین حالا هم یوتیوب، نرخ ترجیحی می‌پردازد و گوگل دارد ارزش شبکه‌هایش را پایین می‌آورد.

یوتیوب مدعی‌ست دیزنی خواهان نرخ بالاتری نسبت به سایر شرکت‌های بزرگ است و حتی برای سرویس‌هایی مثل هولو یا فوبو (که خود دیزنی تملک دارد) مبلغ کمتری می‌گیرد. دیزنی، اما ادعا را رد کرده و می‌گوید: شرایط منصفانه‌ای که با بیش از ۵۰۰ توزیع‌کننده دیگر جدیدا توافق کرده، به یوتیوب هم پیشنهاد داده؛ ولی یوتیوب به دنبال مزایای بیشتر و شرایط زیر قیمت بازار است.

افزایش شدید هزینه‌های پخش ورزشی

دلیل اصلی درخواست دیزنی برای افزایش نرخ، رشد شدید هزینه‌های حق پخش ورزش است. دیزنی سالانه ۲.۶ میلیارد دلار برای NBA، ۲.۷ میلیارد دلار برای NFL و ۳۲۵ میلیون دلار برای WWE هزینه می‌کند. رقبا و سرویس‌های استریم مثل آمازون، اپل و نتفلیکس وارد زمینه پخش ورزش شده‌اند و فضای رقابتی را سخت‌تر و پرهزینه‌تر کرده‌اند.

تمام اینها خرج زیادی روی دست شرکت‌ها و حتی مشتریان گذاشته و به خستگی مخاطب انجامیده است؛ مخاطب حالا باید چندین سرویس مختلف را برای دیدن تمام مسابقات تهیه کند.

در نهایت اختلاف دیزنی و یوتیوب TV ترکیبی از جریان مالی سنگین، تغییرات بازار رسانه‌ای، نفوذ روزافزون گوگل و فشار افزایش هزینه‌های ورزشی است. چشم‌انداز پایان کوتاه‌مدت برای این اختلاف وجود ندارد و احتمالاً دعوا تا پیدا شدن یک راه‌حل میانه ادامه خواهد داشت.